Για εκατοντάδες χρόνια παραμένουν χαμένα στον βυθό θαλασσών και ωκεανών. Πλοία που συνδέθηκαν με μερικές από τις σημαντικότερες στιγμές της παγκόσμιας Ιστορίας και εξελίχθηκαν στα μεγαλύτερα μυστήρια της υποβρύχιας αρχαιολογίας. Είναι τα ναυάγια που εδώ και δεκαετίες αναζητούν ερευνητές, εξερευνητές και επιστήμονες, χωρίς όμως κανείς να έχει καταφέρει να τα εντοπίσει.
Ανάμεσά τους βρίσκεται η ναυαρχίδα του Χριστόφορου Κολόμβου από το πρώτο ταξίδι προς την Αμερική, αλλά και το πλοίο με το οποίο ο Τζέιμς Κουκ χαρτογράφησε για πρώτη φορά την ανατολική Αυστραλία και πραγματοποίησε τον περίπλου της Νέας Ζηλανδίας.
Κατά καιρούς έχουν υπάρξει ανακοινώσεις πως κάποιο από αυτά τα διάσημα ναυάγια βρέθηκε. Ωστόσο, οι έρευνες που ακολούθησαν διέψευσαν τους ισχυρισμούς, διατηρώντας άλυτο το μυστήριο γύρω από τέσσερα από τα πιο θρυλικά χαμένα πλοία στην ιστορία.
Santa María: Το χαμένο πλοίο του Κολόμβου που παραμένει άφαντο για περισσότερα από 500 χρόνια
Ίσως το διασημότερο αγνοούμενο ναυάγιο στον κόσμο βρίσκεται εδώ και περισσότερους από πέντε αιώνες στον βυθό του Ατλαντικού Ωκεανού, χωρίς κανείς να έχει καταφέρει να το εντοπίσει.
Στο πρώτο ιστορικό ταξίδι του προς την Αμερική, ο Χριστόφορος Κολόμβος απέπλευσε με τρία πλοία: το Niña, το Pinta και το Santa María. Μόνο δύο από αυτά επέστρεψαν στην Ισπανία.
Την παραμονή των Χριστουγέννων του 1492, ύστερα από μια σειρά λαθών του πληρώματος, το Santa María προσέκρουσε σε κοραλλιογενή ύφαλο ανοιχτά της σημερινής Αϊτής. Το φορτίο πρόλαβε να απομακρυνθεί, ωστόσο το πλοίο βυθίστηκε την επόμενη ημέρα και σταδιακά χάθηκε κάτω από ιζήματα.
Ο Κολόμβος έδωσε εντολή να χρησιμοποιηθούν τα ξύλα του για την κατασκευή του οχυρού La Navidad, το οποίο πήρε το όνομά του από την ημέρα του ναυαγίου.
Η ακριβής θέση του παραμένει άγνωστη μέχρι σήμερα. Το 2014, ο υποβρύχιος εξερευνητής Μπάρι Κλίφορντ ανακοίνωσε ότι είχε εντοπίσει το θρυλικό πλοίο, όμως οι έρευνες απέδειξαν πως επρόκειτο για ναυάγιο του 17ου ή 18ου αιώνα.
Le Griffon: Το «ιερό δισκοπότηρο» των ναυαγίων στις Μεγάλες Λίμνες
Το γαλλικό τρικάταρτο ιστιοφόρο Le Griffon κατασκευάστηκε με στόχο την εξερεύνηση μιας πιθανής θαλάσσιας διαδρομής από τη Βόρεια Αμερική προς την Κίνα και την Ιαπωνία.
Ήταν το μεγαλύτερο ιστιοφόρο που είχε ταξιδέψει ποτέ στις Μεγάλες Λίμνες. Κατά την περίοδο της κατασκευής του, οι Ευρωπαίοι εξερευνητές ήρθαν επίσης σε επαφή με τους καταρράκτες του Νιαγάρα.
Στο πρώτο του ταξίδι, τον Αύγουστο του 1679, απέπλευσε με πλήρωμα 32 ατόμων για να εξερευνήσει τις λίμνες Erie, Huron και Michigan. Λίγες εβδομάδες αργότερα εξαφανίστηκε χωρίς ίχνος.
Οι θεωρίες πολλές: καταιγίδα, πειρατεία ή πρόσκρουση σε άγνωστους υφάλους.
Ακόμη και σήμερα θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα μυστήρια στην ιστορία των ναυαγίων των Μεγάλων Λιμνών. Το 2014 υπήρξαν ξανά ισχυρισμοί περί εντοπισμού του, που τελικά αποδείχθηκαν λανθασμένοι.
Bonhomme Richard: Το πολεμικό πλοίο που βυθίστηκε μετά από ιστορική ναυμαχία
Το Bonhomme Richard ξεκίνησε ως γαλλικό εμπορικό πλοίο προτού περάσει στον αμερικανικό στόλο το 1779. Έμελλε να εξελιχθεί σε ένα από τα πιο γνωστά πολεμικά πλοία της εποχής.
Στις 23 Σεπτεμβρίου 1779 συγκρούστηκε με το βρετανικό HMS Serapis στα ανοιχτά της βορειοανατολικής Αγγλίας. Κατά τη διάρκεια της μάχης, ο κυβερνήτης John Paul Jones φέρεται να απάντησε στο αίτημα παράδοσης με τη φράση: «Δεν έχω αρχίσει ακόμη να πολεμώ».
Παρά την τελική επικράτηση απέναντι στο βρετανικό πλοίο, το Bonhomme Richard υπέστη σοβαρές ζημιές. Έπειτα από προσπάθειες 36 ωρών να σωθεί, το πλήρωμα αναγκάστηκε να το εγκαταλείψει στη Βόρεια Θάλασσα.
Από τότε, αποστολές ερευνητών, ιδιωτικών εταιρειών αλλά και του ίδιου του Αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού επιχειρούν να εντοπίσουν το ναυάγιο. Μέχρι σήμερα, χωρίς επιτυχία.
HMS Endeavour: Το ιστορικό πλοίο του Τζέιμς Κουκ που βυθίστηκε εσκεμμένα
Με το HMS Endeavour, ο Τζέιμς Κουκ πραγματοποίησε μερικά από τα σημαντικότερα εξερευνητικά ταξίδια του 18ου αιώνα, χαρτογραφώντας την ανατολική ακτή της Αυστραλίας και ολοκληρώνοντας τον πρώτο περίπλου της Νέας Ζηλανδίας.
Αργότερα το πλοίο πουλήθηκε, μετονομάστηκε σε Lord Sandwich και χρησιμοποιήθηκε για τη μεταφορά στρατευμάτων κατά τη διάρκεια της Αμερικανικής Επανάστασης.
Το 1778 ήταν ένα από τα 13 πλοία που βυθίστηκαν σκόπιμα στο λιμάνι του Newport, με στόχο να εμποδιστεί η προέλαση του γαλλικού στόλου.
Τα απομεινάρια του αναζητούνται μέχρι σήμερα από ερευνητικές ομάδες, ανάμεσά τους το Rhode Island Marine Archaeology Project και το National Maritime Museum της Αυστραλίας.
Παρά τις πολυετείς έρευνες, η οριστική ταυτοποίηση του ιστορικού ναυαγίου εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο αντιπαράθεσης.
